Άνοιξε η πλατφόρμα για το Πόθεν Έσχες 2026 – Τι πρέπει να γνωρίζουν οι υπόχρεοι
Από τη Δευτέρα 3 Αυγούστου 2026 τέθηκε σε λειτουργία η ηλεκτρονική πλατφόρμα για την υποβολή των δηλώσεων Περιουσιακής Κατάστασης («Πόθεν Έσχες») και των Δηλώσεων Οικονομικών Συμφερόντων για το έτος 2026. Η διαδικασία πραγματοποιείται αποκλειστικά μέσω της ειδικής πλατφόρμας του συστήματος ΠΟΘΕΝ και αφορά χιλιάδες υπόχρεους, μεταξύ των οποίων δικαστικούς λειτουργούς, δικηγόρους που υπάγονται στις σχετικές διατάξεις, αιρετούς, δημόσιους λειτουργούς, στελέχη της διοίκησης και άλλα πρόσωπα που προβλέπονται από τον ν. 5026/2023.
Η προθεσμία υποβολής των δηλώσεων συνδέεται με τη λήξη της προθεσμίας των φορολογικών δηλώσεων και, σύμφωνα με τις σχετικές ανακοινώσεις, οι υπόχρεοι οφείλουν να ολοκληρώσουν εμπρόθεσμα τη διαδικασία μέσω της ηλεκτρονικής εφαρμογής. Παράλληλα, προβλέπεται δυνατότητα υποβολής τροποποιητικής δήλωσης εντός συγκεκριμένης προθεσμίας μετά τη λήξη της κανονικής προθεσμίας, εφόσον η αρχική δήλωση έχει υποβληθεί εμπρόθεσμα.
Η ευθύνη παραμένει στον υπόχρεο
Η ηλεκτρονική πλατφόρμα αντλεί αυτόματα στοιχεία από διάφορες δημόσιες βάσεις δεδομένων και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. Ωστόσο, η αυτόματη συμπλήρωση δεν απαλλάσσει τον υπόχρεο από την ευθύνη της δήλωσης.
Αντίθετα, ο νόμος επιβάλλει στον δηλούντα να ελέγξει προσεκτικά ότι όλα τα στοιχεία είναι πλήρη και ακριβή. Ελλιπής άντληση τραπεζικών λογαριασμών, ανακρίβειες σε περιουσιακά στοιχεία ή παραλείψεις σε επενδύσεις και συμμετοχές μπορούν να δημιουργήσουν σοβαρά νομικά προβλήματα, ακόμη και όταν οφείλονται σε σφάλμα του πληροφοριακού συστήματος.
Η ηλεκτρονική υποβοήθηση αποτελεί εργαλείο διευκόλυνσης και όχι μεταβίβαση της ευθύνης από τον πολίτη προς το πληροφοριακό σύστημα.
Τα πρόστιμα για εκπρόθεσμη υποβολή
Η νομοθεσία προβλέπει οικονομικές κυρώσεις για την εκπρόθεσμη υποβολή της δήλωσης.
Το ύψος του ηλεκτρονικού παραβόλου διαφοροποιείται ανάλογα με:
- την κατηγορία του υπόχρεου,
- τον χρόνο καθυστέρησης,
- τη διάρκεια της εκπρόθεσμης υποβολής.
Για καθυστερήσεις έως έναν μήνα προβλέπονται χαμηλότερα ποσά, ενώ για μεγαλύτερη καθυστέρηση τα ποσά αυξάνονται σημαντικά. Το πληροφοριακό σύστημα υπολογίζει αυτόματα το οφειλόμενο παράβολο κατά την οριστικοποίηση της εκπρόθεσμης δήλωσης.
Η σημασία της ακρίβειας
Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται στην καταγραφή:
- τραπεζικών καταθέσεων,
- ακινήτων,
- συμμετοχών σε εταιρείες,
- κινητών αξιών,
- δανείων,
- απαιτήσεων,
- οικονομικών συμφερόντων που προβλέπει η νομοθεσία.
Οι έλεγχοι δεν περιορίζονται πλέον αποκλειστικά στη σύγκριση δύο διαδοχικών δηλώσεων. Η διασύνδεση των πληροφοριακών συστημάτων του Δημοσίου επιτρέπει πλέον ευρύτερες ηλεκτρονικές διασταυρώσεις, αυξάνοντας σημαντικά την αποτελεσματικότητα των ελεγκτικών μηχανισμών.
Το σύστημα «Πόθεν Έσχες» αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα της ψηφιακής μετάβασης της Δημόσιας Διοίκησης.
Η ηλεκτρονική άντληση στοιχείων, οι αυτοματοποιημένες διασταυρώσεις και η αξιοποίηση πληροφοριακών συστημάτων επιτρέπουν ταχύτερους και αποτελεσματικότερους ελέγχους. Παράλληλα όμως αναδεικνύουν και νέες προκλήσεις σχετικά με την προστασία προσωπικών δεδομένων, την ασφάλεια των πληροφοριών και τη διαφάνεια της διοικητικής διαδικασίας.
Η αξιοποίηση της τεχνολογίας δεν μπορεί να υποκαταστήσει τις θεμελιώδεις αρχές της νομιμότητας και της χρηστής διοίκησης. Η ακρίβεια των δεδομένων, η δυνατότητα διόρθωσης λαθών και η αποτελεσματική προστασία των δικαιωμάτων των πολιτών παραμένουν βασικές προϋποθέσεις για τη νομιμότητα του συστήματος.
Η έναρξη της διαδικασίας υποβολής των δηλώσεων Πόθεν Έσχες για το 2026 υπενθυμίζει ότι η διαφάνεια στη δημόσια ζωή αποτελεί θεμελιώδη θεσμό του κράτους δικαίου. Παράλληλα, όμως, αναδεικνύει και τη νέα πραγματικότητα της ηλεκτρονικής διοίκησης, όπου η τεχνολογία διευκολύνει τον έλεγχο αλλά δεν απαλλάσσει τον πολίτη από την προσωπική του ευθύνη.
Για τους υπόχρεους, το σημαντικότερο μήνυμα είναι σαφές: η έγκαιρη υποβολή δεν αρκεί. Απαιτείται σχολαστικός έλεγχος κάθε στοιχείου πριν από την οριστικοποίηση της δήλωσης, καθώς η ευθύνη για την πληρότητα και την ακρίβειά της εξακολουθεί να βαρύνει αποκλειστικά τον δηλούντα.
