Στο επίκεντρο των ελεγκτικών μηχανισμών της Εφορίας μπαίνουν οι κοινοί τραπεζικοί λογαριασμοί που χρησιμοποιούν χιλιάδες οικογένειες για τις καθημερινές τους ανάγκες. Μια απλή μεταφορά χρημάτων από έναν κοινό λογαριασμό σε έναν ατομικό ή σε άλλον με διαφορετικούς συνδικαιούχους μπορεί, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, να θεωρηθεί άτυπη δωρεά, προκαλώντας φορολογικές επιβαρύνσεις.
Με περισσότερες από 1.000 υποθέσεις να βρίσκονται ήδη στο στόχαστρο, η ΑΑΔΕ εξετάζει πλέον εξονυχιστικά όχι μόνο το πρόσωπο που απέστειλε τα χρήματα, αλλά και εκείνο που ωφελήθηκε τελικά από τη συναλλαγή. Οι ελεγκτές αναζητούν περιπτώσεις όπου πίσω από μια συνηθισμένη τραπεζική κίνηση κρύβεται μεταβίβαση περιουσίας που θα έπρεπε να έχει δηλωθεί διαφορετικά.
Ενδεικτική της αυστηρότητας των αρχών είναι πρόσφατη υπόθεση που εξέτασε η Διεύθυνση Επίλυσης Διαφορών. Η υπόθεση αφορούσε τη μεταφορά 240.000 ευρώ από κοινό οικογενειακό λογαριασμό (γονέων και παιδιών) σε νέο λογαριασμό του γιου με τη σύζυγό του. Η Εφορία έκρινε τη συναλλαγή ως δωρεά, καθώς δεν αποδείχθηκε ότι ο γιος είχε συμβάλει στη δημιουργία του αρχικού χρηματικού ποσού, και απέρριψε την προσφυγή του φορολογούμενου.
Το γεγονός αυτό έρχεται να επιβεβαιώσει ότι η ιδιότητα του συνδικαιούχου δεν παρέχει αυτόματα δικαίωμα επί του συνόλου των χρημάτων. Για τις αρχές, καθοριστικό ρόλο παίζει το ποιος κατέθεσε τα χρήματα και ποιος δημιούργησε το υπόλοιπο. Αν διαπιστωθεί ότι ένας συνδικαιούχος χρησιμοποίησε προς όφελός του ποσά στα οποία δεν είχε συνεισφέρει οικονομικά, τότε η κίνηση κινδυνεύει να φορολογηθεί ως δωρεά.
Το αφορολόγητο των 800.000 ευρώ και οι μεγάλες παγίδες
Σύμφωνα με τον τρέχοντα σχεδιασμό, η ΑΑΔΕ θα ελέγξει φέτος 1.080 υποθέσεις που σχετίζονται με χρηματικές γονικές παροχές και δωρεές. Οι ελεγκτές επικεντρώνονται σε ενδείξεις καταστρατήγησης του αφορολόγητου ορίου των 800.000 ευρώ ή σε προσπάθειες τεχνητής διακίνησης κεφαλαίων μέσω συγγενικών προσώπων με σκοπό την αποφυγή φόρων.
Το ισχύον καθεστώς προβλέπει ότι οι χρηματικές γονικές παροχές και δωρεές έως 800.000 ευρώ προς συγγενείς πρώτου βαθμού (γονείς, παιδιά, συζύγους, παππούδες, εγγόνια) απαλλάσσονται από τον φόρο. Η κρίσιμη λεπτομέρεια είναι ότι η απαλλαγή αυτή ισχύει αποκλειστικά όταν η συναλλαγή διενεργείται μέσω του τραπεζικού συστήματος και δηλώνεται νόμιμα.
Εάν η τράπεζα δεν επιβεβαιώσει τη συναλλαγή ή εάν ο φορολογούμενος παραλείψει να προσκομίσει τα απαραίτητα δικαιολογητικά, το αφορολόγητο χάνεται. Σε αυτή την περίπτωση, ο φόρος επιβάλλεται από το πρώτο ευρώ με συντελεστές που ξεκινούν από 10% και μπορούν να φτάσουν έως και το 40%, ανάλογα με τον βαθμό συγγένειας.
Αντίστοιχος κίνδυνος υπάρχει και για τις γονικές παροχές με μετρητά. Παρά την κοινή πεποίθηση ότι πρόκειται για μια απλή οικογενειακή διευκόλυνση, η νομοθεσία ξεκαθαρίζει ότι οι μεταφορές εκτός τραπεζικού συστήματος στερούνται το αφορολόγητο και επιβαρύνονται αυτόματα με φόρο 10% από το πρώτο ευρώ.
Τι συμβαίνει με τις διαδοχικές μεταφορές και το IRIS
Στο μικροσκόπιο βρίσκονται και οι διαδοχικές μεταφορές χρημάτων, όπου ένα ποσό περνά από περισσότερα συγγενικά πρόσωπα πριν καταλήξει στον τελικό αποδέκτη, σε μια προσπάθεια να γίνει εκμετάλλευση πολλαπλών αφορολόγητων ορίων. Όταν αποδεικνύεται τέτοια πρακτική, η Εφορία καταλογίζει τον αναλογούντα φόρο χωρίς να αναγνωρίζει καμία απαλλαγή.
Στον αντίποδα, οι μικρές μεταφορές χρημάτων που καλύπτουν καθημερινές ανάγκες δεν δημιουργούν φορολογικά προβλήματα. Η αποστολή μικρών ποσών, όπως για παράδειγμα μέσω της υπηρεσίας IRIS, από γονείς προς παιδιά για την κάλυψη τρεχόντων εξόδων ή ως χαρτζιλίκι, δεν θεωρείται δωρεά και δεν απαιτεί την υποβολή καμίας δήλωσης, ιδιαίτερα όταν αφορά προστατευόμενα μέλη της οικογένειας.
Με πληροφορίες από protothema.gr
