Γράφει η Ευθυμία Γ. Ταμπακιώτη
Η κυβέρνηση προχωρά σε ριζικές αλλαγές στον τρόπο ελέγχου της αγροτικής δραστηριότητας, με βασικό στόχο όπως υποστηρίζει την αποτροπή ψευδών δηλώσεων στο ΟΣΔΕ και τη διασφάλιση δίκαιης καταβολής ενισχύσεων.
Στο πλαίσιο αυτό, καταργείται η εφαρμογή Agrisnap και δρομολογείται η νέα ψηφιακή εφαρμογή Gov-Agri-Wallet, η οποία αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή από το 2026.
Τι αλλάζει για τον αγρότη – Οι βασικές υποχρεώσεις
Με τη νέα εφαρμογή, οι αγρότες καλούνται ουσιαστικά να αποδεικνύουν σε πραγματικό χρόνο την εργασία τους στο χωράφι. Συγκεκριμένα:
- Υποχρεωτική χρήση κινητού τηλεφώνου για καταγραφή της αγροτικής δραστηριότητας
- Πιστοποίηση φυσικής παρουσίας στο αγροτεμάχιο μέσω δορυφορικού εντοπισμού (GNSS)
- Καταγραφή γεωχωρικών δεδομένων και στοιχείων κίνησης της συσκευής
- Ψηφιακή τεκμηρίωση των εργασιών (χωροχρονική σήμανση και κρυπτογράφηση)
- Διασταύρωση στοιχείων με δορυφορικούς χάρτες και το Κτηματολόγιο
- Έλεγχος επιλεξιμότητας των εκτάσεων με χρήση τεχνητής νοημοσύνης
Με απλά λόγια, δεν αρκεί πλέον να καλλιεργείς.
Πρέπει και να το αποδεικνύεις… σε πραγματικό χρόνο.
Η πραγματικότητα στο χωράφι: Άλλη εικόνα από αυτή του γραφείου
Είναι εύκολο να νομοθετείς από ένα γραφείο.
Δύσκολο είναι να καταλαβαίνεις τι σημαίνει πραγματικά να είσαι αγρότης.
Ο αγρότης:
- Δεν έχει ωράριο – δουλεύει με βάση τον καιρό, όχι το ρολόι
- Αντιμετωπίζει αντίξοες συνθήκες – ζέστη, κρύο, βροχή, απρόβλεπτα φαινόμενα
- Ζει με αβεβαιότητα – μια καλλιέργεια μπορεί να χαθεί σε λίγες ώρες
- Κάνει θυσίες – σωματικές, οικονομικές και οικογενειακές για να παραχθεί τροφή
Δουλεύει με τη γη.
Με τον καιρό. Με την αγωνία της παραγωγής. Και μέσα σε όλα αυτά, καλείται να λειτουργήσει σαν… ψηφιακός διαχειριστής δεδομένων.
Τα πρακτικά προβλήματα που αγνοούνται
Η εμπειρία από προηγούμενα μέτρα δείχνει ότι η πραγματικότητα είναι πολύ πιο σύνθετη:
- Το ψηφιακό δελτίο αποστολής ήδη δυσκολεύει πολλούς παραγωγούς
- Η εφαρμογή Agrisnap σε πολλές περιπτώσεις δεν λειτουργούσε λόγω έλλειψης σήματος
- Σε πολλές αγροτικές περιοχές, η σύνδεση στο διαδίκτυο είναι ασταθής ή ανύπαρκτη
- Πολλοί αγρότες δεν έχουν τις απαραίτητες ψηφιακές γνώσεις για τόσο σύνθετες εφαρμογές
Και όμως, αντί να διορθωθούν τα προβλήματα, προστίθενται νέες απαιτήσεις.
Κίνδυνος για το μέλλον του αγροτικού επαγγέλματος
Η υπερβολική επιβάρυνση με ψηφιακές υποχρεώσεις δεν οδηγεί μόνο σε καλύτερους ελέγχους.
Μπορεί να οδηγήσει σε κάτι πολύ πιο ανησυχητικό:
Τη σταδιακή εγκατάλειψη του αγροτικού επαγγέλματος
Όταν η δουλειά στο χωράφι γίνεται πιο δύσκολη από τη διαχείριση της γραφειοκρατίας, τότε κάτι δεν πάει σωστά.
Ποιον τελικά εξυπηρετούν αυτά τα μέτρα;
Η ανάγκη για έλεγχο είναι δεδομένη.
Κανείς δεν διαφωνεί με τη διαφάνεια.
Όμως άλλο ο έλεγχος
και άλλο η εξάντληση ενός ολόκληρου κλάδου.
Όταν ο αγρότης αισθάνεται ότι:
- παρακολουθείται διαρκώς
- δεν εμπιστεύονται τη δουλειά του
- επιβαρύνεται συνεχώς με νέες υποχρεώσεις
τότε δεν μιλάμε για μεταρρύθμιση.
Μιλάμε για απομάκρυνση από το επάγγελμα.
Ο πραγματικός κίνδυνος: Να μείνει η γη χωρίς ανθρώπους
Το αγροτικό επάγγελμα ήδη δοκιμάζεται.
Κόστος παραγωγής, καιρικές συνθήκες, αβεβαιότητα.
Αν σε αυτά προστεθεί και μια ψηφιακή καθημερινότητα που δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα του χωραφιού, τότε το αποτέλεσμα είναι προδιαγεγραμμένο:
- Λιγότεροι αγρότες
- Εγκατάλειψη της γης
- Υπονόμευση της παραγωγής
Το ζητούμενο: Λύσεις, όχι εξόντωση
Οι αγρότες δεν αρνούνται τον έλεγχο.
Αυτό που ζητούν είναι:
- Ρεαλιστικά μέτρα
- Υποστήριξη και εκπαίδευση
- Εφαρμογές που λειτουργούν στην πράξη, όχι μόνο στη θεωρία
Γιατί στο τέλος της ημέρας, δεν μιλάμε για αριθμούς και δεδομένα.
Μιλάμε για ανθρώπους.
Και η αγροτική παραγωγή δεν αντέχει άλλες αποτυχίες σχεδιασμένες… από απόσταση. Γιατί η αγροτική παραγωγή δεν είναι δεδομένο σύστημα.
Είναι καθημερινός αγώνας.
Στεκόμαστε δίπλα στον αγρότη
Σε μια εποχή που όλα ψηφιοποιούνται, δεν πρέπει να ξεχνάμε το βασικό:
Ο αγρότης δεν είναι «δεδομένο» σε μια εφαρμογή.
Είναι ο άνθρωπος που κρατά ζωντανή την παραγωγή.
Και αν χαθεί αυτός, καμία εφαρμογή δεν θα μπορέσει να τον αντικαταστήσει.
Ο αγρότης δεν έχει ανάγκη να αποδεικνύει την παρουσία του στο χωράφι… χτυπώντας «ψηφιακή κάρτα».
Η παρουσία του φαίνεται κάθε μέρα, σε κάθε στρέμμα που καλλιεργείται, σε κάθε παραγωγή που βγαίνει από τη γη.
Δεν αποδεικνύεται με σήματα και εφαρμογές.
Αποδεικνύεται με ιδρώτα, κόπο και αποτέλεσμα.
Και αυτό είναι κάτι που καμία πλατφόρμα δεν μπορεί να καταγράψει πραγματικά.
Ευθυμία Γ. Ταμπακιώτη : Οικονομολόγος
Απόφοιτη Οικονομικού, Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομίας
ΜSc in Sustainable Accounting, Finance and Governance
Esg Consultant in a General Group
