-Τέσσερις Φαρσαλινοί παραγωγοί κάνουν αποτίμηση στην «ΕτΔ» των φετινών αγροτικών κινητοποιήσεων
– Τι λένε για την εφιαλτική λειψυδρία, τις λειψές αποζημιώσεις, τη λαφυραγώγηση του ΟΠΕΚΕΠΕ, τη μαζική συμμετοχή του αγροκτηνοτροφικού κόσμου πέρα και έξω από κομματικές γραμμές και την πρωτόγνωρη κοινωνική – λαϊκή συμπαράσταση
Η αποχώρηση των τρακτέρ από τον κόμβο της Νίκαιας και η επιστροφή στα χωράφια δεν σηματοδοτεί τη λήξη συναγερμού, αλλά την αρχή μιας δύσκολης περιόδου προσαρμογής σε μια νέα, σκληρή πραγματικότητα. Για τον αγροτικό κόσμο της επαρχίας Φαρσάλων, η φετινή κάθοδος στην εθνική οδό δεν ήταν μια μηχανική επανάληψη παλαιότερων κινητοποιήσεων, ούτε αποτέλεσμα συνδικαλιστικής ρουτίνας. Ήταν η αντίδραση απέναντι στον συνδυασμό ακρίβειας, κλιματικής αβεβαιότητας και προβλημάτων στη λειτουργία των θεσμών, που, σύμφωνα με τους παραγωγούς, επηρεάζουν τη διαδικασία παραγωγής.
Στον απόηχο των καταστροφικών πλημμυρών που άλλαξαν τη φυσιογνωμία του θεσσαλικού κάμπου, τέσσερα μέλη της συντονιστικής επιτροπής του μπλόκου της Νίκαιας Λάρισας – εκ των οποίων οι τρεις κατέχουν θέσεις ευθύνης στο Δ.Σ. της Ενωτικής Ομοσπονδίας Αγροτικών Συλλόγων Νομού Λάρισας (ΕΟΑΣΝΛ) – επιχειρούν την αποτίμηση των 55 ημερών. Οι μαρτυρίες τους φωτίζουν τις διαφορετικές όψεις του προβλήματος, από την οικονομική ασφυξία παρά τις υψηλές στρεμματικές αποδόσεις και τον φόβο για την επόμενη νεροποντή, μέχρι την κατάρρευση της κτηνοτροφίας και την εμπλοκή των κοινοτικών ενισχύσεων. Κοινός παρονομαστής όλων, η αγωνία για την επόμενη μέρα και η απαίτηση για ένα κράτος που θα λειτουργεί με όρους σχεδιασμού και όχι πυροσβεστικά.
Σωκράτης Αλειφτήρας
Η «κοινωνική νομιμοποίηση» των τρακτέρ και η επόμενη ημέρα
Για τον Σωκράτη Αλειφτήρα, παραγωγό από το Κατωχώρι Φαρσάλων, Αντιπρόεδρο της ΕΟΑΣΝΛ και μέλος της συντονιστικής επιτροπής στο μπλόκο της Νίκαιας, η ολοκλήρωση των κινητοποιήσεων μετά από 55 ημέρες δεν αποτελεί μια απλή υποχώρηση, αλλά την καταγραφή μιας σημαντικής θεσμικής παρακαταθήκης. Στην αποτίμησή του, κυριαρχεί η διαπίστωση πως ο πρωτογενής τομέας κατάφερε να υπερβεί τα εμπόδια του «κοινωνικού αυτοματισμού» και τις προσπάθειες κυβερνητικής αποδόμησης του αγώνα, οι οποίες εκδηλώθηκαν μέσω εκφοβιστικών εισαγγελικών παρεμβάσεων και χαρακτηρισμών περί ακραίων συμπεριφορών.
Η ειδοποιός διαφορά στη φετινή κινητοποίηση, σύμφωνα με τον κ. Αλειφτήρα, έγκειται στην πρωτοφανή συμπαράσταση της κοινωνίας, η οποία αντιλήφθηκε πως η οικονομική ευημερία της Θεσσαλίας είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τη βιωσιμότητα του αγροτικού κόσμου. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνει στο γεγονός ότι, ειδικά στην περιοχή των Φαρσάλων, καταγράφηκε μια πρωτοφανής μαζικότητα με τη συμμετοχή πλήθους τεχνικού εξοπλισμού και, κυρίως, νέων ανθρώπων.
Όπως χαρακτηριστικά επισημαίνει, η δυναμική αυτή παρουσία της νέας γενιάς στο μπλόκο της Νίκαιας πυροδοτήθηκε από τα ίδια τα υπαρξιακά προβλήματα της παραγωγικής διαδικασίας. Ήταν τα ίδια τα προβλήματα που τους ώθησαν στην κινητοποίηση και όχι η επιρροή προσώπων ή συγκεκριμένες κομματικές και ιδεολογικές αφετηρίες. Αυτό που απομένει ως κέρδος είναι η εδραίωση μιας νέας συσπείρωσης και η αποφασιστικότητα των νέων ανθρώπων να διεκδικήσουν τους όρους εκείνους που θα τους επιτρέψουν να παραμείνουν παραγωγικοί στην ύπαιθρο. Ο αγώνας, καταλήγει, δεν τερματίζεται, αλλά μετεξελίσσεται πλέον σε άλλες μορφές θεσμικής παρέμβασης, διατηρώντας την πίεση προς την Πολιτεία για ουσιαστικές λύσεις στα διαχρονικά προβλήματα επιβίωσης του κλάδου.
Χρήστος Αδαμόπουλος
Υψηλές αποδόσεις, χαμηλό εισόδημα
Για τον Χρήστο Αδαμόπουλο, παραγωγό από το Πολυνέρι Φαρσάλων και μέλος του Δ.Σ. της ΕΟΑΣΝΛ, με ενεργή συμμετοχή στο φετινό συντονιστικό της Νίκαιας, η χρονιά που πέρασε χαρακτηρίζεται από ένα οξύμωρο σχήμα. Ενώ το 2025 υπήρξε μία από τις πλέον παραγωγικές περιόδους των τελευταίων ετών, με τις καλλιέργειες βάμβακος, σιτηρών και αραβοσίτου να καταγράφουν υψηλές αποδόσεις, η τελική οικονομική αποτίμηση για τον παραγωγό υπήρξε δυσμενής.
Η προσδοκία για ένα αξιοπρεπές εισόδημα προσέκρουσε στην απότομη υποχώρηση των τιμών διεθνώς, η οποία οδήγησε σε μία οριακή κατάσταση για τις αγροτικές εκμεταλλεύσεις. Όπως επισημαίνει ο κ. Αδαμόπουλος, οι τιμές πώλησης διαμορφώθηκαν σε επίπεδα κατώτερα του κόστους παραγωγής, την ίδια στιγμή που οι τιμές των εφοδίων συνέχισαν την ανοδική τους πορεία. Η εξίσωση αυτή, σε συνδυασμό με τις αθρόες εισαγωγές από τρίτες χώρες, την έλλειψη κρίσιμων έργων υποδομής και τις σοβαρές απώλειες στην κτηνοτροφία λόγω της ευλογιάς, δημιούργησε συνθήκες οικονομικής ασφυξίας.
Αυτή η συσσώρευση αρνητικών παραγόντων, μαζί με τις καθυστερήσεις στην καταβολή των ενισχύσεων, οδήγησε στην κινητοποίηση της Νίκαιας, η οποία χαρακτηρίστηκε από πρωτοφανή μαζικότητα και διάρκεια. Παρά το γεγονός ότι η κυβερνητική ανταπόκριση στα βασικά αιτήματα κρίνεται από τον κ. Αδαμόπουλο ως ανεπαρκής, ο ίδιος υπογραμμίζει ένα σημαντικό κοινωνικό κέρδος, τη μεταστροφή της κοινής γνώμης. Η συμπαράσταση του ελληνικού λαού και η κατανόηση των προβλημάτων του κάμπου αποτελούν, κατά τον ίδιο, την πιο ουσιαστική παρακαταθήκη αυτού του αγώνα.
Βασίλης Τριανταφύλλου
Η αγωνία της επόμενης ημέρας στον θεσσαλικό κάμπο
Για τον Βασίλη Τριανταφύλλου, αγρότη από το Βασιλί Φαρσάλων, μέλος του Δ.Σ. της ΕΟΑΣΝΛ και του συντονιστικού του μπλόκου της Νίκαιας, η συζήτηση για το μέλλον της παραγωγής ξεκινά αναπόφευκτα από τη θωράκιση της γης. Στην περιοχή του, οι μνήμες των πρόσφατων θεομηνιών παραμένουν νωπές, καθώς η κοίτη του ποταμού αναμένει ακόμη τις αναγκαίες παρεμβάσεις για την πλήρη αποκατάσταση της χωρητικότητάς της.
Τα αυτοκίνητα συγκεντρωμένα στο υψηλότερο σημείο στο Βασιλί Φαρσάλων (Το πρωινό της 6ης Δεκεμβρίου 2025)
Η εικόνα των τρακτέρ και των αυτοκινήτων που συγκεντρώθηκαν στο υψηλότερο σημείο του χωριού προληπτικά κατά την πρόσφατη κακοκαιρία της 6ης Δεκεμβρίου 2025 (Byron), αποτυπώνει ανάγλυφα το αίσθημα ανασφάλειας που εξακολουθεί να διέπει την καθημερινότητα των καλλιεργητών.
Η συμμετοχή στις κινητοποιήσεις, σύμφωνα με τον κ. Τριανταφύλλου, δεν υπαγορεύτηκε από μια στείρα διεκδίκηση αποζημιώσεων, αλλά από την απαίτηση για ένα ολοκληρωμένο σχέδιο υδρολογικής διαχείρισης. Η κατασκευή του φράγματος στη Σκοπιά προβάλλει πλέον ως η μόνη βιώσιμη λύση που θα επιτρέψει στους παραγωγούς να σχεδιάσουν την επόμενη ημέρα χωρίς τον διαρκή φόβο της απώλειας του κόπου τους. Παράλληλα, οι εκκρεμότητες στον τομέα της Αρωγής και οι δυσκολίες στον συντονισμό των εξοφλήσεων από προηγούμενες καταστροφές, ενέτειναν την ανάγκη για θεσμική παρέμβαση μέσω του μπλόκου.
Οι συνέπειες των πλημμυρών, ωστόσο, είναι ορατές και στην ποιότητα της παραγωγής. Η μεταφορά φερτών υλικών και η εμφάνιση νέων ζιζανίων και ασθενειών – φαινόμενα που επιβεβαιώνονται από την επιστημονική κοινότητα – οδήγησαν σε αισθητή μείωση των αποδόσεων κατά το 2024. Με μια διαδρομή 18 ετών στον χώρο των αγροτικών κινητοποιήσεων, ο κ. Τριανταφύλλου υπογραμμίζει πως το κίνητρο παραμένει αμιγώς επαγγελματικό και όχι κομματικό. Ως νέος αγρότης που έχει επενδύσει στον πρωτογενή τομέα, επιζητά λύσεις τόσο για τα τρέχοντα οικονομικά βάρη όσο και για τα δομικά ζητήματα που θα επιτρέψουν στη νέα γενιά να παραμείνει παραγωγική και ασφαλής στον τόπο της.
Γιώργος Αποστολίδης
Κτηνοτροφία, ώρα μηδέν
Για τον Γιώργο Αποστολίδη, αγροκτηνοτρόφο από τον Άγιο Κωνσταντίνο Φαρσάλων και μέλος της συντονιστικής επιτροπής στη Νίκαια, η αποτίμηση των 55 ημερών κινητοποίησης αφήνει μια αίσθηση δυσαρμονίας ανάμεσα στις προσδοκίες και τα τελικά αποτελέσματα. Στην ανάλυσή του, η μαζική συμμετοχή των παραγωγών, και ιδιαίτερα της νέας γενιάς, δεν ήταν τυχαία, αλλά αποτέλεσμα μιας βαθιάς πεποίθησης ότι ο κλάδος στερείται πλέον βιώσιμης προοπτικής.
Κεντρικό σημείο της κριτικής του κ. Αποστολίδη αποτελεί η λειτουργία του ΟΠΕΚΕΠΕ, τον οποίο ο ίδιος χαρακτηρίζει έναν από τους πιο προβληματικούς κρίκους στην αλυσίδα της αγροτικής παραγωγής. Επισημαίνει ότι η παρατεταμένη αδυναμία του οργανισμού να διεκπεραιώσει ορθά τις πληρωμές των ενισχύσεων την τελευταία εξαετία έχει δημιουργήσει συνθήκες οικονομικού μαρασμού. Κατά τον ίδιο, η έμφαση της Πολιτείας στο επικοινωνιακό σκέλος δεν αρκεί για να καλύψει την απουσία ενός εξυγιασμένου μηχανισμού πληρωμών, ο οποίος αποτελεί τη βάση για τη ρευστότητα των εκμεταλλεύσεων.
Παράλληλα, ο Φαρσαλινός αγροκτηνοτρόφος αναδεικνύει την κρισιμότητα της υγειονομικής κατάστασης, με την ευλογιά να πλήττει το ζωικό κεφάλαιο της χώρας επί 18 μήνες. Υπογραμμίζει το παράδοξο της διαχείρισης μιας νόσου που «καλπάζει», την ώρα που οι καθυστερήσεις στις αποζημιώσεις των κτηνοτρόφων που έχασαν τα κοπάδια τους οδηγούν σε βίαιη έξοδο από το επάγγελμα. Η απουσία ενός ρεαλιστικού σχεδίου για την ανασύσταση του ζωικού κεφαλαίου, σε συνδυασμό με τις χαμηλές τιμές των προϊόντων, συνθέτουν, σύμφωνα με τον ίδιο, μια εικόνα σοβαρών δυσκολιών για την παραγωγή.
«Οι συνέπειες αυτής της κατάστασης είναι ήδη ορατές στην ύπαιθρο, ακόμα και αν οι λήπτες των αποφάσεων επιλέγουν να μην τις αντιλαμβάνονται στην πλήρη τους έκταση», καταλήγει, θέτοντας την εξυγίανση των ενισχύσεων και την ουσιαστική στήριξη της κτηνοτροφίας ως προϋποθέσεις για την επιβίωση του πρωτογενούς τομέα.
Γιώργος Γκαντέλος – Εφημερίδα ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ